DE HISTORIE VAN ‘LES GRANDS MAGASINS DE PARIS’

De afgelopen maanden stonden de media bol van de opening van een van de mooiste aanwinsten van Parijs; het warenhuis Samaritaine. Op maandag 21 juni 2021 opende de Franse President Emmanuel Macron La Samaritaine, in aanwezigheid van Bernard Arnault, CEO van LVMH, eigenaar van dit luxe warenhuis. Na 16 jaar gesloten te zijn geweest en een verbouwing van 750 miljoen euro is Parijs weer een uniek stukje Frans erfgoed rijker, aldus Macron.

Na 16 jaar gesloten te zijn is het warenhuis La Samaritaine weer in ere hersteld

Je vindt ze over de hele wereld; luxe warenhuizen. Weinigen weten dat het warenhuis een Franse vinding is. Eigenlijk moet ik zeggen een Parijse vinding. Het begon allemaal in 1852 toen Aristide Boucicaut zijn warenhuis Bon Marché opende. Een zogenaamd Grand Magasin. In 1855 volgt le Bazar Napoléon, dat later wordt getransformeerd in le Bazar de l’Hôtel de Ville, kortweg BHV. Kort daarop in 1865 volgen Jules Laluzot en Jean-Alfred Duclos met Au Printemps en vier jaar later, in 1869 opende Samaritaine, het warenhuis van Ernest Cognacq en Marie-Louise Jaÿ. Parijs kreeg de smaak te pakken. In 1893 openden de Galeries Lafayette hun deuren. Het is la Belle Époque, wat duidelijk te zien is aan de buitenkant van de 'paleizen van de handel'. Prachtige gevels die bol staan van beelden, verguld stucwerk en andere pompeuze decoraties.

 

Le Bon Marché

Voor het chicste warenhuis van Parijs moet je zijn in het zevende arrondissement, aan de rue de Sèvres op de hoek van de rue du Bac. Daar vind je Le Bon Marché. Dit warenhuis op de Rive Gauche is een echt instituut. Deze winkel vol met nouveautés, het eerste echte warenhuis van Parijs, werd opgericht door het echtpaar Aristide en Marguerite Boucicaut en de gebroeders Videau. Een snelle rekenaar weet dat dit prestigieuze warenhuis dit jaar 169 jaar bestaat. 

Wat weinigen weten is dat Le Bon Marche’ (sinds 1984) net als Samaritaine (sinds 2001) eigendom is van LVMH

Aristide verkocht shawls in de winkel van de gebroeders Videau, genaamd Au bon Marché. Zijn vooruitziende blik, handelsgeest en stoute uitbreidingsplannen benauwden de beide broers zo, dat die vervolgens besloten om in 1863 hun aandelen aan Boucicaut te verkopen. Boucicaut leende 2,2 miljoen Franse Francs van Henry-Francois Maillard, die fortuin had gemaakt in New York met onroerend goed, en begon aan de uitbouw van zijn imperium. Als geen ander begreep hij het gedrag van de consument en misschien is hij wel de grondlegger van wat vandaag consumentenmarketing wordt genoemd. Boucicaut introduceerde voorgeprijsde artikelen, in plaats van dat de prijzen alleen bekend waren bij het verkopend personeel. Nam genoegen met lagere winstmarges om zo grotere hoeveelheden te kunnen afzetten. Creëerde op vaste periodes uitverkoop tegen sterk gereduceerde prijzen en een thuisbezorgservice (1860). Speciaal daarvoor liet hij stallen bouwen voor 150 paarden en 100 bezorgkoetsen. In 1867 introduceerde hij de postordercatalogus met een oplage van 500.000 stuks. Bij de postorderdivisie werkte al snel 120 man personeel, goed voor 4000 tot 5000 zendingen per dag. Tevens verzorgde hij kinderopvang voor winkelende moeders. 

Zijn ongelofelijke succes was gebaseerd op een vernieuwende aanpak, die revolutionair was voor die tijd. Voor zijn personeel initieerde hij als eerste een bonussysteem, gebaseerd op verkopen, een 12-urige werkdag, betaalde vakantiedagen, gratis maaltijden, opleidingen, medische verzorging en zelfs een pensioenfonds. Vergis u niet, we spreken van de negentiende eeuw!

De zaken gingen zo goed dat Aristide Boucicaut besloot om in 1872 alle naastliggende gebouwen op te kopen. Het Hospice des Petits Ménages en de Assistance Publique. Dat zelfde jaar bezit hij het gehele blok tussen de rue du Bac, rue de Sèvres, de boulevard l'Enfer - de huidige boulevard Raspail - de rue Babylone en de rue Velpeau. De architecten Boileau en Gustave Eiffel krijgen de opdracht om van de aanpalende gebouwen een eenheid te maken. Gustave Eiffel was een geniale constructeur die, in zijn tijd, de vooruitgang in de architectuur flink vooruit heeft geholpen door de toepassing van staal, in plaats van zware, ouderwetse baksteenconstructies. De Industriële Revolutie; West Europa industrialiseerde en nieuwe technologieën en materialen kwamen niet alleen beschikbaar, maar waren ook nodig om de nieuwe ontwikkelingen te kunnen uitvoeren. Eiffel deed zijn eerste ervaringen op met metaalconstructies toen hij voor spoorwegmaatschappijen in Frankrijk begon te werken. Nog voor dat hij aan de bouw begon van zijn bekendste werk, de toren die naar hem is genoemd, werd in 1876 het warenhuis Le Bon Marché voorzien van een door hem ontworpen, moderne ijzer-glas-cocon.

 De visie van Eiffel is nog steeds zichtbaar in het luxe warenhuis

Een jaar later overlijdt Boucicaut. Maar zijn geesteskind werd voortgezet door zijn vrouw Marguerite en zijn zakenvrienden van het eerste uur: Narcisse Fillot, Émile Morin en Jules Plassard. De kooptempel inspireerde zelfs schrijver Émile Zola  voor zijn werk 'Au Bonheur des Dames' gepubliceerd in 1883. Au Bon Marché is en blijft een van de meest exclusieve plaatsen om te winkelen in Parijs. Op de dames- en herenafdeling vindt u de laatste ontwerpen van alle Franse modehuizen. De parfum- en lingerieafdeling zijn ruim voorzien met juist dat, waar de Fransen al zo lang beroemd om zijn. Zelfs in de paskamers hangt een handige telefoon waarmee u kunt vragen om een andere maat. De delicatessenafdeling in de naastliggende Grande Épicerie is nog steeds een van de mooiste van Parijs. In het park recht tegenover de Bon Marché staat een enorm standbeeld van Marguerite Boucicaut als symbool van goedheid en barmhartigheid, terwijl zij de hongerige spijst. Na haar dood in 1887 laat zij al haar geld na aan diverse goede doelen en ruim 5 miljoen Franse Francs aan het pensioenfonds van haar personeel. 

Wat weinigen weten is dat Le Bon Marche’ (sinds 1984) net als Samaritaine (sinds 2001) eigendom is van LVMH (Louis Vuitton Moët Hennessy). LVMH is het grootste conglomeraat ter wereld van luxeproducten. Het Franse bedrijf is gevestigd in Parijs en is voor een overgrote meerderheid in handen van de Groupe Christian Dior. Deze groep heeft wereldwijd meer dan 77.000 mensen in dienst en 2400 winkels over de hele wereld.

Printemps

Op 3 november 1865 opende dit warenhuis zijn deuren als koophuis met vaste prijzen. De winkel, naar een ontwerp van de bekende architecten Jules en Paul Sedille, opende op de hoek van Le Havre en de Boulevard Haussmann. De winkel werkte met vooraf vastgestelde prijzen, terwijl het in die tijd heel gewoon was dat een prijs uitsluitend werd vastgesteld door loven en bieden. Het gebouw werd sterk uitgebreid in 1874, met liften (toen een grote nieuwigheid) afkomstig van de Wereldtentoonstelling van 1867. In 1888 installeerde het als eerste warenhuis elektriciteit en het was ook een van de eerste warenhuizen met een directe verbinding met de metro (1904).

 

In het begin van de 20e eeuw werd het gebouw vervolgens uitgebreid langs de Boulevard Haussmann door architect Rene Binet in een Art Nouveau-stijl en in 1923 werd de 42 meter hoge Art Nouveau-koepel het middelpunt van het warenhuis, om in 1939 weer te worden gedemonteerd. Dit om te voorkomen dat hij onherstelbaar zou worden beschadigd bij eventuele bombardementen. De koepel werd opgeslagen bij Clichy en pas in 1973 weer in ere hersteld en geheel gerestaureerd door de kleinzoon van de oorspronkelijke ontwerper. Helaas is de prachtige Art Nouveau-trap in 1955 verwijderd. Ondanks twee grote branden bleef het warenhuis zich vernieuwen. In 1975 werd de gehele voorgevel  geclassificeerd als historisch monument.

Gelukkig zijn de klassieke elementen na de restauratie bewaard gebleven

In 2008 onderging het warenhuis een totale restyling onder leiding van het architecten duo George Yabu en Glenn Pushelberg. Yabu en Pushelberg, bekend van de restyling van het New Yorkse Bergdorf Goodman, gingen voortvarend aan de slag gegaan om het gehele warenhuis te voorzien van een totaal nieuw interieurontwerp van internationale allure dat tegelijk onmiskenbaar Frans oogt. Een groot deel van de plafonds tussen het souterrain, parterre en de eerste etage zijn verdwenen waardoor een geweldig atrium is ontstaan, geïnspireerd op de magische glazen koepel op de zesde etage. Een groot kunstwerk van de Japanner Hirotoshi Sawada siert de vide. Grote zilverkleurige bladen hangen in het luchtledige en reflecteren het licht. De oorspronkelijke zwart marmeren vloeren zijn vervangen door vloeren van wit marmer. 18 luxe boetieks, met een totale oppervlakte van 6000 m², hebben één centrale architectuurstijl met sterke grafische lijnen. Elegante stellages van glas, zwart hout en roestvrij staal. De Canadese kunstenaar Pascale Girardin bedacht voor de ingangen twee enorme zwevende clusters van witte handgemaakte polycarbonaat bloemen. Last but not least zijn alle voorgevels opnieuw gerestaureerd en alle ornamenten en koepels opnieuw voorzien van bladgoud. De totale kosten van de vijf jaar durende verbouwing; ruim 70 miljoen euro.

Een groot kunstwerk van de Japanner Hirotoshi Sawada siert de vide. Grote zilverkleurige bladen hangen in het luchtledige en reflecteren het licht.

De cosmetica-afdeling van Printemps is een van de mooiste van Parijs en voert meer dan 200 cosmetica merknamen. Ook vind je maar liefst 7 restaurants in dit warenhuis: Ladurée, Brasserie Printemps, Café Pouchkine en Pouchkine terras, Cojean, Perruche en Café Jules, vernoemd naar de oprichter van Printemps; Jules Jaluzot. Le brasserie Printemps mag je niet missen; deze is gevestigd onder de 42 meter hoge dôme, bestaande uit 3185 glazen panelen geheel in Art Nouveau-stijl. Vergeet ook niet de negende etage met een prachtig panoramisch terras met een onbelemmerd uitzicht. Hier vind je Perruche, een groene oase waar het goed lunchen is of gewoon om iets te drinken. Het terras loopt gelijk met de prachtige zinken daken om je heen, af en toe onderbroken door indrukwekkende architectuur zoals het Palais Garnier, de Madeleine, het Grand Palais, de Eiffeltoren en la butte Montmarte met de Sacre Cœur.

Le brasserie Printemps mag je niet missen; deze is gevestigd onder de 42 meter hoge dôme, bestaande uit 3185 glazen panelen geheel in Art Nouveau-stijl

Samaritaine

De geschiedenis van Samaritaine heb ik uitgebreid beschreven in mijn blog van 7 juli 2021.

Het opende zijn deuren in 1869 als een klein zaakje. De eigenaars waren Ernest Cognacq en zijn vrouw Marie Louise Jay, eens verkoopster bij het warenhuis Le Bon Marché. Hun leven lijkt wel de verwezelijking van de American Dream. Een weeskind dat het brengt van straatventer tot oprichter van La Samaritaine. De naam, La Samaritaine, is ontleend aan de waterpomp bij de Pont Neuf in de tijd van Hendrik IV. Het begon allemaal met het succesvol verkopen van stropdassen in een klein zaakje op de hoek van de rue Pont Neuf en de rue de la Monnaie. Toen Cognacq in 1883 hoorde dat de aangrenzende middenstandswoningen te koop kwamen was dit de aanzet tot de eerste winkel van de ‘Grand Magasins de la Samaritaine’.

Het rijke interieur van La Samaritaine. Na een verbouwing van 750 miljoen euro is Parijs weer een uniek stukje Frans erfgoed rijker

Galeries Lafayette

In december 1893 openden de neven Théophile Bader en Alphonse Kahn een winkel met naaigerief, dat 'Aux Galeries Lafayette' werd genoemd. De naam van de winkel verwees naar het oorspronkelijke adres aan de rue La Fayette, op wandelafstand van de Opera Garnier. In 1905 gaf Bader de Franse architect Georges Chedanne de opdracht om nieuw aangekochte gebouwen (rue la Fayette 38, 40 en 42) volledig te herbouwen, wat duurde tot in 1907.  Weer een aantal jaren later werd Galeries Lafayette uitgebreid met de aankoop van het pand aan de boulevard Haussmann nummer 15 en groeide uit tot het indrukwekkende warenhuis dat we nu kennen. 

Vanaf de derde etage heb je een prachtig overzicht

Pas in 1912 kreeg Lafayette de monumentale koepel in Byzantijnse stijl van gekleurd glas en smeedijzer, een ontwerp van de Franse architect Ferdinand Chanut. Maar liefst 33 meter hoog. Het metalen frame steunt op 10 punten en is voorzien van  gebrandschilderd glas, rijkelijk versierd met bloemmotieven dat weer zorgt voor een prachtig goudkleurig licht.  De rijk geornamenteerde balustrades zijn van de hand van Louis Majorelle. De koepel gaf het gebouw de bijnaam "Magasin Coupole". 

Zicht op de constructie van de koepel heb je op de vijfde etage van het warenhuis

Wat je zeker moet doen is een bezoek brengen aan de vijfde etage waar je door de binnenramen kunt kijken naar de speciale ijzeren constructie van de achterkant van de koepel. Met de roltrappen ga je naar de zevende etage en vervolgens met trappen naar de achtste etage. Vanaf het terras wordt je  gratis getrakteerd op een adembenemend uitzicht over Parijs. Met name het uitzicht op de Opera Garnier is spectaculair. Volgens een gedenksteen is op dit zelfde dak op 19 januari 1919 een vliegtuig geland. Ook kun je de stalen buitenconstructie bekijken die de grote binnenkoepel van daglicht voorziet. 

Volgens een gedenksteen is op het dak van Galeries Lafayette op 19 januari 1919 een vliegtuig geland

Tenslotte adviseer ik je om zeker in december een kijkje te nemen in Galeries Lafayette. Onder de koepel, op de plek waar Edith Piaf in 1950 haar chansons; ‘la Vie en rose’, ‘l'Hymne à l'amour’ en ‘La plus belle histoire d'amour’ ten gehore bracht, staat dan een immense kerstboom met een hoogte van meer dan 25 meter.

Jaarlijks siert een steeds verschillende kerstboom de grote koepel van Galeries Lafayette

ERNEST COGNACQ EN MARIE-LOUISE JAŸ – LA SAMARITAINE

Het verhaal van La Samaritaine is er een van uitzonderlijke liefde, gedeeld door een echtpaar, hun liefde voor het zaken doen, de liefde voor de kunst en de liefde voor de medemens. Zo begint het boek La Samaritaine Pont Neuf. Zij is Marie-Louise Jaÿ, wat je uitspreekt als ‘Jyee’, hij is Ernest Cognacq.

 Ernest Cognacq en Marie-Louise Jaÿ - Collectie Musée Cognacq-Jaÿ

Marie-Louise wordt in 1838 geboren in Samoëns, een klein dorp in de Haute-Savoie. Afkomstig uit een arm gezin verlaat zij haar ouders op 15-jarige leeftijd om te gaan werken in Parijs. Ernest zag het levenslicht een jaar later in Saint-Martin-de-Ré, een van de tien gemeenten op het eiland Île de Ré. De dood van zijn vader, uitgekleed door een verkeerde zakenpartner, noopte hem om met zijn studie te stoppen en te gaan werken als assistent verkoper in een winkel in La Rochelle. Net als Marie-Louise trok zijn hart en ambitie naar de Franse hoofdstad om eveneens op 15-jarige leeftijd te gaan werken in het warenhuis ‘Magasin du Louvre’. 

Parijs in de jaren vijftig van de 19^e eeuw. Haussmann was nog maar net begonnen met het transformeren van de stad Parijs. Marie-Louise werkte 12 uur per dag als hulp in de keuken in naburige cafés. Ernest, zonder verkoopervaring en armoedig gekleed, zag zijn droom om te gaan werken in het Magasin du Louvre uiteenspatten. Om te overleven in de hoofdstad zag hij zich gedwongen te gaan werken in tweede- en derderangs winkels. Inmiddels was het Marie-Louise wel gelukt om een job te vinden in het warenhuis ’La Nouvelle Héloïse’ waar ze opviel door haar ijver en al snel werd benoemd tot assistent verkoper op de damesafdeling. Ook Ernest viel op door zijn ambitie en ook hij werd aangenomen bij hetzelfde warenhuis. Zij kenden elkaar toen nog niet. Stiekem verliefd op Marie-Louise, maar te verlegen om zijn liefde aan haar te verklaren.

Marie-Louise’s reputatie als hardwerkende en talentvolle verkoopster viel ook Aristide Boucicaut op, die haar wegkaapte om te komen werken in zijn warenhuis ‘Le Bon Marché’. Ernest kon niet wennen aan het loonslaaf zijn en begon met ambulante handel op diverse markten in en rond Parijs. Succes bleef niet uit en al snel had hij een eigen plaats op een van de balkons op de Pont-Neuf waar zijn kraam opviel door een grote rode parasol.  Snel vindt hij met zijn handel onderdak in een café vlakbij de Pont-Neuf. De handel is ‘booming’ maar dan volgt het beleg van Parijs.  De Belegering van Parijs duurde van 19 september 1870 tot 28 januari 1871. Het uiteindelijke resultaat was de definitieve Franse nederlaag in de Frans-Pruisische Oorlog en de totstandkoming van het Duitse Keizerrijk. Gedurende het oorlogsgeweld heeft Ernest weer een ontmoeting met Marie-Louise. Hun wederzijdse liefde voor elkaar en de handel is het begin van hun gezamenlijke droom; La Samaritaine. Ze trouwen op 18 januari 1872 in het stadhuis van het 5^e arrondissement en voor de kerk in de Saint-Étienne-du-Mont twee dagen later.

Na 16 jaar gesloten te zijn en een verbouwing van 750 miljoen is La Samaritaine weer herrezen

 

Dankzij haar opgebouwde netwerk bij Le Bon Marché weet Marie-Louise klanten te lokken naar hun nog kleine warenhuis. 1871 Samaritaine was nog een winkeltje, slechts 47 m² groot met 2 werknemers en een omzet van 300.000 francs. Wat eens begon met het succesvol verkopen van stropdassen in een klein zaakje op de hoek van de rue Pont Neuf en de rue de la Monnaie groeide 10 jaar later uit tot een warenhuis met 80 werknemers en meer dan 3 miljoen francs omzet. Toen Cognacq in 1883 hoorde dat de aangrenzende middenstands-woningen te koop kwamen was dit de aanzet tot de eerste winkel van de ‘Grand Magasins de la Samaritaine’.

 Het resultaat van een grondige restauratie door de ateliers van Socra en Bouvier

Al snel, in 1886, wordt het gebouw aan de overkant van de rue de la Monnaie geconfisqueerd. Ernest Cognacq is als het ware de uitvinder van het shop in a shop concept. Verschillende middenstanders wiens pand hij opkocht kregen de kans om een winkel te openen is zijn warenhuis. La Samaritaine werd zo een beduchte concurrent voor Galeries Lafayette, in 1893 geopend door Theophile Bader en Alphonse Kahn,  en het oudste warenhuis van Parijs, Le Bon Marché, opgericht in 1852 door Aristide en Marguerite  Boucicaut.

 

Details van het 424 m² grootte fresco van Francis Jourdain verborgen sinds 1970

In 1905 wordt de gehele rue de la Monnaie onderkelderd door middel van een metalen vloer tot aan de rue de Rivoli. Verder worden links en rechts grote polychrome koepels geplaatst aan de zijden van de la rue des Prêtres-Saint-Germain-l’Auxerrois en de rue de l’Arbre-Sec naar een ontwerp van de architect Henri Sauvage. Het interieur wordt voorzien van een grote glazen koepel, hangende galerijen die verbonden worden met een immense art-deco trap. In 1907 en 1910 krijgen de gevels een gelijkwaardig uiterlijk door middel van geëmailleerde panelen die heden ten dage weer te bewonderen zijn aan de zijdes van de rue de la Monnaie en de rue de l'Arbre Sec.

 

Je raakt niet uitgekeken zoveel details van eeuwige schoonheid

La Samaritaine breidt steeds verder uit. Tussen 1922 en 1932 verrijst een enorme stalen structuur aan de voorzijde tegenover de pont Neuf, wederom een creatie van de architect Frantz Jourdain. De Parijse gemeenteraad staat op zijn achterste poten. Om de bouwvergunning goedgekeurd te krijgen worden de eerdere polychrome koepels afgebroken en het gehele pand bekleed met steen en voorzien van goudkleurige ramen. Op de bovenste etage wordt een restaurant gevestigd met een fenomenaal uitzicht over de gehele stad. Gelukkig is deze architectuur tot de dag van vandaag bewaard gebleven.

Vroeger had je een prachtig uitzicht vanaf de balkons op de Seine. Dat is nu voorbehouden aan het vijf-sterren hotel 'Cheval Blanc'. Voor de bezoeker van het warenhuis is het uitzicht nu virtueel

In 1928 wordt het pand aan de achterzijde van passage de Baillet uitgebreid met 'magasin' nr. 4.  De vier winkels bestrijken met al hun etages een oppervlakte van 270.000 m² en bieden werk aan ruim 5000 medewerkers.  De verbouwingen onder leiding van Henri Sauvage blijven doorgaan tot 1933. Niet alle verbouwingen na de Tweede Wereldoorlog waren een succes, maar gelukkig werden tussen 1984 tot 1987 alle originele art deco ornamenten gerestaureerd en in ere hersteld. In 1990 wordt La Samaritaine geclassificeerd als cultureel erfgoed.

Vanuit diverse ramen heb je weer een prachtig uitzicht op de de Saint Germain-l'Auxerrois uit de 12e eeuw

Een passie voor filantropie

Gesteund door hun zakelijk succes in de hoofdstad, vergaten de Cognacqs echter nooit hun provinciale afkomst. Ernest Cognacq financierde de oprichting van een lokaal historisch museum op het Île de Ré in 1907, terwijl Marie-Louise Jaÿ de Jaÿsinia stichtte, een botanische alpentuin in haar geboorteplaats Samoëns. Naast hun commerciële activiteiten, zette het paar zich actief in voor tal van filantropische projecten, in de eerste plaats gericht op de werknemers van La Samaritaine, waaronder een verzorgingshuis voor gepensioneerde werknemers, een kinderopvang voor de kinderen van personeelsleden, sociale woningbouw en een sportschool.  In 1916 werd de Fondation Cognacq-Jay opgericht. Een herstelcentrum en een verpleeghuis in Rueil-Malmaison, een school in Argenteuil, een kraamkliniek in Parijs, een weeshuis en verpleeghuis in de Haute-Savoie en een hofje in Levallois-Perret. in 1920,

 

De Cognacq-Jay-collectie

Ernest en Marie-Louise bleken niet alleen briljante ondernemers te zijn maar ook verzamelaars van 18e eeuwse Europese kunst’ die weer werd tentoongesteld in het warenhuis. Al in 1925 begon Ernest Cognacq met tijdelijke tentoonstellingen van werken uit zijn privécollectie in de ‘Samaritaine de Luxe’, een uitloper van de oorspronkelijke winkel die in 1917 werd gelanceerd aan de Boulevard des Capucines 25-29. Dit gebouw, gebouwd in de wijk Opéra door architect Frantz Jourdain, was gewijd aan luxegoederen voor de huizen van de Parijse haute bourgeoisie. Cognacq koos ervoor niet zijn gehele collectie in zijn Parijse huis te laten, maar hij gaf er de voorkeur aan om een selectie van achttiende-eeuwse werken in een aparte ruimte tentoon te stellen, geïnspireerd door het Musée Carnavalet. In 1927 verwierf Ernest Cognacq achttiende-eeuwse houten panelen waarmee hij de muren van zijn nieuwe museum, dat in het gebouw naast de ‘Samaritaine de Luxe’ zou worden ondergebracht, wilde versieren, die zouden passen bij de tentoongestelde kunstwerken. Helaas overleed hij in 1928, op 88 jarige leeftijd, hij was toen al weduwnaar. Aangezien het echtpaar geen kinderen had werd de gehele kunstverzameling nagelaten aan de stad Parijs. Vervolgens werd het project overgenomen door Edouard Jonas, een antiekexpert en adviseur van Cognacq, in samenwerking met de begunstigde van het testament van de verzamelaar - de stad Parijs. Officieel ingehuldigd door president Gaston Doumergue op 4 juni 1929 - was het museum verdeeld over drie verdiepingen en werd de Cognacq-collectie in zijn geheel tentoongesteld in kamers die bedoeld waren om de stijl van een achttiende-eeuws herenhuis te reproduceren. Na de sluiting van ‘La Samaritaine de Luxe’ in 1981 en de verkoop van het gebouw in 1983, vond de stad Parijs een nieuw onderkomen om de Cognacq-collectie te bewaren en te presenteren, in de buurt van het Musée Carnavalet in het hôtel Donon, een zestiende-eeuws herenhuis in het hart van de Marais.

 Het hôtel Donon in het hart van de Marais

De architect die het hôtel Donon ontwierp, koos voor een regelmatig symmetrisch ontwerp, met gebouwen rond een rechthoekige binnenplaats. Het hoofdgebouw heeft een binnenplaats ervoor en een tuin erachter, met twee vleugels die zich uitstrekken naar de straat. In de zuidvleugel waren waarschijnlijk de stallen en garages gehuisvest, terwijl de noordvleugel als één lange galerij was ingericht. Zowel de binnenplaats als de tuin worden geflankeerd door twee kleinere vleugels. De structuur van het sobere hoofdgebouw is typerend voor de statige herenhuizen die in de zestiende eeuw in de Marais werden gebouwd: Twee verdiepingen onder de trap, waarvan één wordt ingenomen door de keukens en de verblijven voor de bedienden en twee verdiepingen van gelijke grootte boven de grond. De verhoogde begane grond werd gebruikt als  ontvangstruimten, terwijl de bovenverdieping een hoog balkenplafond heeft, een van de meest magnifieke voorbeelden die uit deze periode gelukkig bewaard zijn gebleven. De architectuur van de gevel aan de straatkant, met zijn boog bekroond met een gebeeldhouwd schelppaneel, is waarschijnlijk ook een toevoeging uit het einde van de zeventiende eeuw.

 

De Cognacq-Jay-collectie is verre van 'in steen gebeiteld', zoals bij andere grote instellingen op basis van privécollecties, maar wordt jaar na jaar verrijkt door aankopen die passen in de geest, smaak en perspectief van de verzamelaar, gevormd in een periode waarin de achttiende eeuw werd beschouwd als het absolute hoogtepunt van de interieurvormgeving van de haute bourgeoisie. Door de aard van deze collectie, die voornamelijk bestaat uit kleine werken en werken waarvan het onderwerp vaak de intimiteit van de privésfeer raakt, van portretten, erotische kunst, tot interieurs, biedt het museum een ​​unieke boeiende visie op de Franse achttiende eeuw zoals die werd ervaren in het begin van de twintigste: een eeuw die het tijdperk van de Verlichting in onze tijd nog steeds oproept.

 

Erotiek in de 18e en 19e eeuw

Hôtel Donon, MuséeCognac-Jaÿ, rue Elzévir 8, 3^e arrondissement, metrostation Saint-Paul, lijn 1

La Samaritaine, rue de la Monnaie 9, 1^e arrondissement, metrostation Pont Neuf, lijn 7

PARIJS 160 JAAR MODESTAD

Voor mij ligt het boek ‘Parijs hotspots voor Fashion Lovers’ van Megan Hess. Een boek vol met werkelijk de mooiste illustraties en dat is logisch want Hess is mode-illustrator die werkt voor de Iconische Franse luxemerken waaronder Dior, Chanel, Louis Vuitton, Givenchy en Balmain. Voor Cartier illustreerde zij de Paris nouvelle Vague-collectie, de ramen van Bergdorf Goodmann in New York en zo kan ik nog een hele tijd doorgaan. Volgens haar en de echte fashionistas moet je voor mode nog steeds naar Parijs. Dat is vandaag de dag nog net zo als in de 19^e eeuw.

Het boek ‘Parijs hotspots voor Fashion Lovers’ van Megan Hess vormde de inspiratie voor mijn nieuwe blog

De haute couture is ontstaan in de tweede helft van de 19e eeuw, in 1858, toen de Engelse couturier Charles Frederick Worth in Parijs op het geniale idee kwam om de kleding die hij vervaardigde te voorzien van zijn naam. Hij naaide etiketten met het opschrift ‘C Worth’ in zijn jurken en bevrijdde zichzelf daarmee uit de anonimiteit van de destijds gebruikelijke maatkledij en verhief die daarmee tot de adelstand van de Haute Couture. Vanouds komt de haute couture uit Frankrijk (Parijs), maar tegenwoordig ook steeds meer uit steden als New York, Londen en Milaan. Toch is couture nog steeds big business in Parijs. Les Créateurs de Mode, een industrie van miljarden euro's waarvan 67 procent wordt geëxporteerd. Het is niet verwonderlijk dat de meeste van de slechts 3000 haute couture klanten buitenlanders zijn. De prijzen zijn zo hoog, dat alleen de vrouwen van Arabische sjeiks, Amerikaanse-, Russische, Chinese, Indiase multi-miljonairs en topartiesten zich dit nog kunnen veroorloven.

Dus op naar Parijs! Daar en alleen daar, weten ze met succes een band te smeden tussen hoogwaardig handwerk en adembenemende creativiteit. Hoezeer andere steden ook hun best doen, ze zullen Parijs nooit van haar modetroon kunnen stoten, ook al kwamen ‘swinging London’, het ‘luxueuze Milaan’ en het ‘coole New York’ zo rond de eeuwwisseling een heel eind. Modehart Parijs klopt, het komt er vandaan en keert er altijd weer naar terug. Het is natuurlijk niet dat de Fransen betere modemakers zijn, het zijn immers vaak buitenlanders die de beslissende impulsen geven. Denk aan de geniale kleine man uit Tunesië Azzedine Alaïa (1935-2017), John Galliano afkomstig uit Gibraltar, Alexander McQueen uit Engeland, Karl Lagerfeld (Chanel) uit Duitsland, Anthony Vaccarello (YSL) uit België, Clare Waight Keller (Givenchy) uit Engeland, en Maria Grazia Chiuri (Dior) uit Italië. In de Franse hoofdstad bloeit op wat in toenemende mate elders is gezaaid.

Waarom Parijs? Natuurlijk is er nauwelijks een ander land waar de staat zo zijn best doet voor de mode als in Frankrijk, waar haute couture wordt beschouwd als een deel van de cultuur en dienovereenkomstig wordt gesteund, maar ook streng gereglementeerd. Haute couture is meer dan een vak, het is een 'métier'. Eind negentiende eeuw werd de 'Chambre Syndicale de la Couture Parisienne' gestart als een soort vakbond die opkwam voor de rechten van de couturiers. De 'Chambre' beschermde de originele ontwerpen van de couturiers tegen namaak. Vandaag bestaat deze Kamer nog altijd maar onder een nieuwe naam; ‘Fédération de la Haute Couture et de la Mode’ (FHCM). Zij regelt onder meer de twee haute couture weken in Parijs: een in januari (voor de zomercollecties), een in juli (voor de wintercollecties) en zij houdt nauwkeurig in het oog of de ontwerpers zich wel degelijk aan de regels houden.

De ‘Fédération de la Haute Couture et de la Mode’ (FHCM). regelt onder meer de twee haute couture weken in Parijs

Slechts vijftien merken mogen zeggen dat ze haute couture maken. Haute couture is een wettelijk beschermde benaming in Parijs, onderworpen aan strenge criteria. Mode-ontwerpers mogen zichzelf pas haute couturiers noemen als ze vijf jaar gastlid zijn geweest van het FHCM, het instituut dat ontwerpers benoemt tot haute couturiers en de leden van het instituut daarmee instemmen. Zij kent de titel haute couturier slechts toe wanneer de ontwerper voldoet aan de volgende voorwaarden: De kleding moet met de hand op maat worden gemaakt en vervaardigd worden in eigen ateliers. In de ateliers moeten minimaal twintig personen werken. Twee keer per jaar moet hun collectie gepresenteerd worden op een catwalk, met ten minste 50 verschillende, nieuwe ensembles. Er moet een speciale ruimte zijn waar kleding aan vaste klanten getoond kan worden. Gemiddeld komt een 'cliënt' zo’n drie keer langs, voor wat heet: een 'essayage’. De meest bekende Haute Couture huizen in Parijs zijn die van Chanel, Christian Dior, Givenchy, Jean Paul Gaultier en Shiaparelli.

Elk jaar publiceert het Amerikaanse opinieblad TIME een lijst met de honderd 'all-time fashion icons' sinds 1923 - toen het blad werd opgericht. In vijf categorieën valt een plek te veroveren: ontwerpers, muzes, modellen, fotografen en editors & stylisten. Opvallend is de aanwezigheid van de hoeveelheid namen van reeds overleden 'iconen', zoals Jeanne Lanvin, oprichter van modehuis Lanvin dat sinds 2016 door Bouchra Jarrar wordt geleid, tot Richard Avedon - de fotograaf die in 2004 overleed. Aan bod komen unieke couturiers die baanbrekend werk hebben verricht. Het zijn dè namen die ons collectieve idee over mode hebben bepaald. Creatieve talenten die niet onderdoen voor schilders, beeldhouwers of musici, en daar soms ook mee samenwerken.

Paul Poiret, de grote pionier, schafte het corset af. Coco Chanel creëerde na de eerste wereldoorlog een nieuwe lijn voor de vrouw met soepele, jongensachtige modellen en het beroemde kleine zwarte jurkje - 'The Little black Dress'. Elsa Schiaparelli, die de crisis van de jaren dertig bestreed met humor. Zij introduceerde de schoudervulling. Christian Dior, die de naoorlogse wereld verraste met zijn 'new look' die vrouwen hulde in ruim bemeten stoffen. Yves Saint Laurent; in de jaren zestig en zeventig zette hij trends zoals het broekpak en de 'beatnik look' en de puntlaarzen die tot dijhoogte de benen omsloten. Jean Paul Gaultier, hij staat bekend om de korsetten met puntige beha-cups die hij ontwierp voor popartieste Madonna tijdens haar 'Blonde Ambition Tour' in de jaren '90. Maar ook buitenlandse couturiers zoals Viktor & Rolf, Alexander McQueen, Karl Lagerfeld, Kenzo, Miyake en Yamamoto. Zij zijn allemaal naar Parijs gekomen en bevestigen de tweeledige rol van de stad als bewaarder van de traditie en als jeugdige herrieschopper.

Maar op die lijst staan ook de muzes en de meest invloedrijke personages uit de modewereld. Alles wat zij droegen in hun glorietijd werd een modehit. Van de smoking van Marlene Dietrich tot het streepjesshirt van Brigitte Bardot. Top modellen zoals Heidi Klum, Kate Moss, Claudia Schiffer, Naomi Campbell, Elle Macpherson, en Gisele Bündchen, het best verdienende model ter wereld. Muzes zoals Andy Warhol, David Bowie en Lady Gaga. Ook fotografen Ellen van Unwerth en Helmut Newton, Irving Penn, Mario Testino en hoofdredactrice Anna Wintour komen voor in de lijst. Het tijdschrift beschrijft per icoon de hoogtepunten en invloed van diens carrière. Velen hebben problemen met het gebrek aan etnische diversiteit in de lijst van Time Magazine. Slechts 8 donkere en 2 Aziatische iconen haalden de top 100.

Opvallend is het hoe snel de couture huizen wisselen van Creative Directors. Door geduchte concurrentie uit Milaan, New York, Londen en Tokio  maakt de haute couture moeilijke tijden door. Parfum en prêt-à-porter collecties zijn vaak de sponsoren van het 'métier'. Een krengerige achterbakse wereld, maar met een glamoureuze uitstraling. Het houdt al jaren een arrogante greep op de kledingvoorkeuren van vrouwen over de hele wereld. Opvallend is het ook hoe snel de couture huizen wisselen van Creative Directors. De verbintenis van Raf Simons als creatief directeur bij het modehuis Dior was van zeer korte duur. In een persverklaring zei Simons de beslissing te hebben genomen op basis van zijn verlangen de focus te verleggen naar andere interesses in zijn leven. Waarschijnlijker is het dat hij niet meer wilde en kon leven met de enorme druk die zijn werk met zich meebracht. Een verstandige beslissing.

De werkkamer in het Musée YSL of de meester couturier zo kan terugkeren

De 58-jarige John Galliano zei eens in een interview dat hij verslaafd was aan drank en drugs en dat hij 'gevangen zat in een neerwaartse spiraal' door de permanente druk te moeten presteren. Hetzelfde gebeurde met Marc Jacobs toen hij in 1997 werd gevraagd om het Franse modehuis Louis Vuitton af te stoffen. Het werd een triomf, maar privé groeide het succes hem boven het hoofd. Drank, cocaïne en zelfs heroïne hielden hem op de been, zo dacht hij. In 1999 liet hij zich opnemen in een afkickkliniek en vervolgens nog eens een keer in 2007. Hetzelfde overkwam Yves Saint Laurent in 2002. Drugsmisbruik, depressie, alcoholisme, kritiek op de YSL-ontwerpen en problemen met Tom Ford, was voor eigenaar Gucci de reden om het haute couturehuis van YSL te sluiten. Hierna trok Saint Laurent zich meer en meer terug in zijn huis in Marrakesh, Marokko, waar hij op 71-jarige leeftijd overleed. Hij werd begraven in Marrakesh. In oktober 2014 laat ook Jean-Paul Gaultier weten zijn laatste prêt-à-porter collectie te tonen, hij gaf aan dat hij genoeg heeft van het hoge tempo en de commerciële druk van de hedendaagse mode.

Parijs is weer voorlopig even tot rust gekomen. Vijf dagen lang, tijdens de Paris Haute Couture Fashion Week, van 1 juli 2018 tot en met 5 juli 2018 presenteerden prestigieuze modehuizen hun collecties. Denk nu niet dat je bij deze shows zo kunt binnenlopen. Je ontvangt alleen een uitnodiging als journalist of fotograaf, als je officieel geaccrediteerd bent door 'Le Fédération Française de la Couture, du Prêt-à-Porter, des Couturiers et des Créateurs de Mode'. Zij zetelen in een van dè modestraten van Parijs; de rue du Faubourg Saint-Honoré in het chique 8e arrondissement. Laat het duidelijk zijn, als je niet wordt uitgenodigd voor de shows van Dior, Jean Paul Gaultier, Chanel, Viktor & Rolf, dan hoor je zeker niet bij de echte incrowd. Overigens is dit ooit prachtig verfilmd, in 'the Devil wears Prada' uit 2006, van regisseur David Frankel.

Dinsdag 3 juli was zoals altijd het hoogtepunt van de Paris Haute Couture Fashion Week 2016. Want op die dag presenteerde Karl Lagerfeld zijn Chanel couture. Karls creaties werden gepresenteerd, zoals altijd in het Grand Palais door zo’n 66 modellen waaronder meer onze Nederlandse topmodellen Birgit Kos, Jessie Bloemendaal, Lauren de Graaf, Luna Bijl, Marjan Jonkman, Roos Abels en Vanessa Hartog. De legendarische ontwerper en bibliofiel maakte dinsdag een pitch voor onsterfelijkheid door zijn Chanel Paris haute couture show voor de Academie Francaise te plaatsen. De uitnodiging voor de show bleek al een voorbode te zijn: Het Grand Palais in Parijs was ditmaal getransformeerd tot een Seinekade compleet met echte bouquinistes en hun boekenstalletjes vol met vintage Vogue tijdschriften.

Het pand van Chanel aan de rue Cambon staat op dit moment in de steigers voor een algehele restauratie

Parijs is doordrenkt van mode. Geen enkele winkelstraat is compleet zonder een chique boetiek en geen modebewuste vrouw voelt zich zelfverzekerd zonder een accessoire van een bekend huis. Maar waar moet je zijn? Nou in ieder geval in de Avenue Montaigne, de rue Faubourg Saint-Honoré, rue Saint Honoré, place Vendôme, rue Cambon, place des Victoires en natuurlijk in de bekende warenhuizen Le Bon Marché, Galeries Lafayette en Printemps. Parijs is en blijft nog altijd synoniem voor mode.

De exclusieve opgang uitsluitend voor haute couture klanten van Chanel

"Haute Couture is the extreme luxury. It is perfection with a unique personality. It has to do with patience and with modern and current times. Haute Couture is a maximum symbol of artisan’s refinement and beauty. This is the beauty and the magic of it" 

Karl Lagerfeld

Parijs hotspots voor fashion lovers, Megan Hess, Kosmos uitgevers, € 17,95

ISBN 978 90 215 6665 8

2014 NOËL, X-MAS, KERST IN PARIJS - DEEL 2

Wandelend door Parijs zie ik dat het feestseizoen op stoom begint te komen. In 130 straten brandt spectaculaire feestverlichting. De Parijzenaars en toeristen vergapen zich aan de oogstrelende etalages. Parijs is in december een groot zinnenprikkelend feest, een grote verleiding. En geef het maar toe, het is heerlijk om verleid te worden. In Parijs lukt dat moeiteloos. Uw zintuigen draaien overuren. U zou alles willen bekijken, ruiken, aanraken, proeven en last but not least de ongrijpbare magie willen ervaren. Loop met mij langs de mooiste kerstmarkten, prachtige schaatsbanen, geheime kerstlocaties en natuurlijk de traiteurs in de rue de Sèvres en de place de la Madeleine. Want daar kunt u beleven hoe de Parijzenaar zich in stijl voorbereidt op la Bûche de Noël, kerstavond en voor Saint Sylvestre, le Réveillon du Nouvel An, of te wel oudejaarsavond.

Hédiard leverancier voor 'gourmet Parijs' sinds 1854

Hédiard is samen met Fauchon de belichaming van Gourmet Parijs. Centraal gelegen op de Place de la Madeleine in het 8ste arrondissement is Hédiard het trefpunt voor de fijnproever. Met een rijke geschiedenis, die zo'n 150 jaar teruggaat, toen Ferdinand Hédiard, 13 jaar oud, gelokt werd door de handel en rijkdom van exotisch fruit in de haven van Le Havre.  In 1854 opende hij zijn winkel in delicatessen. Neem vooral de tijd voor een bezoek aan deze zaak. Bezoek het fruitatelier en ontdek waarom Hédiard beroemd werd als eerste importeur van exotisch fruit in de 19e eeuw. Wandel naar de speciale specerijen afdeling om een wereldreis te maken zonder het gebouw te verlaten. Leer van de meesters zelf hoe je de perfecte thee kunt vinden of een overheerlijke koffiemelange. Laat je adviseren over de mooiste wijnen, geniet van de heerlijke patés en laat je verleiden door een millefeuille met vanille Bourbon.

Een van de vele zinnenprikkelende kerstetalages van Fauchon

Aan de overkant van Hédiard zit Fauchon de zaak voor trendy foodies. Fauchon manifesteert zich als de beste, meest luxe gourmet zaak in Frankrijk. Hier kan je terecht voor de meest geraffineerde, ongewone en exquise producten. Auguste Fauchon, oorspronkelijk een straatventer, dan een wijnhandelaar en de eerste die begint met een catalogus voor levensgenieters. Hij opende zijn eerste winkel in 1886 en is al langer dan een eeuw leverancier van de rijken, het Franse hof, royalty's en beroemdheden. Hier vind je niet alleen letterlijk alles voor een diner gourmand maar ook de grootste wijn- en champagnekelder van Parijs.

De Parijzenaar controleert nu zijn boodschappenlijstje: Amuse, check - voorgerecht, check - hoofdgerecht, check - nagerecht, check - champagne en wijnen, check. Wat overblijft is het gebak en de chocolade. Daarvoor begeven wij ons in een sneltreinvaart naar La Maison Lenôtre. Gaston Lenôtre opende in 1957 zijn eerste boetiek in Parijs. Inmiddels zijn het er tien in Parijs en 39 in 11 landen. Hier ga je naar toe voor het beste en mooiste gebak en.... voor chocolade.

Ladurée introduceerde zijn macaron in 1930, het recept is nooit meer veranderd

Nu zijn we wat betreft de inwendige mens bijna compleet. Wat nu nog ontbreekt zijn de Macarons van La Maison Ladurée: Het begint allemaal in 1862, wanneer Louis Ernest Ladurée een luxe bakkerij opent in Parijs op rue Royale nummer 16. De decoratie is toevertrouwd aan Jules Chéret, een beroemd schilder en kunstenaar. Hij creëert de l’Ange Pâtissier, de engel die nog steeds voorkomt in het wapen van het Huis Ladurée. Hij liet zich inspireren door het plafond van de Sixtijnse kapel en de Opera Garnier. Ladurée is beroemd om zijn Macarons. Het was zijn kleinzoon, Pierre Desfontaines, die de macaron introduceerde in 1930. Hij kwam met het idee om twee helften van meringue tegen een vulling van ganache te plaatsen. De Franse macaron was geboren en sinds die tijd is het recept niet meer veranderd. 

Fauchon

Het is even buiten de route maar een 'must see' in Parijs. Het absolute paradijs voor food-lovers, het mekka voor fijnproevers en zo kan ik nog een hele tijd doorgaan: La Grande Épicerie de Paris, gevestigd in het warenhuis Le Bon Marché, aan de  rue de Sèvres 38 in het 7e arrondissement. Alleen het beste van het beste, meer dan 30.000 producten uit de hele wereld, verspreid over een oppervlakte van 3000m2. Vier belangrijke afdelingen; kruidenierswaren afkomstig uit alle hoeken van de wereld, verswaren; gastronomie ten top,  wijnen en champagnes van de beste châteaus, zo'n 20.000 flessen, en last but not least producten uit eigen keuken. Brood, patisserie en dagverse producten gemaakt door de beste Parijse traiteurs. Een jaar geleden opende La Grande Épicerie opnieuw haar deuren na een grondige verbouwing.

Tijdens deze kerst neem ik  u mee naar een van de best bewaarde geheimen van Parijs. Een juweeltje, dat alléén tijdens de  kerstperiode geopend is voor het publiek. Normaal kun je hier uitsluitend terecht op afspraak. Het is gevestigd op een van de mooiste verborgen stukjes Parijs en gevestigd in de oude wijndepots van Bercy (12e). Het Musée des Arts Forains gesitueerd in een kwadrant, tussen de rue des Pirogues de Bercy, rue Baron le Roy, avenue des Terroirs de France en de rue l'Heureux. 1,5 Hectare groot en inmiddels benoemd tot cultureel erfgoed. In een van de voormalige wijnmagazijnen  gebouwd door een leerling van Eiffel, is het kermismuseum gevestigd. De Fransman Jean-Paul Favand verzamelde gedurende 35 jaar duizenden zeldzame objecten, daterend van 1850 tot 1930, uit de wereld van; kermissen, entertainment, variété, theater en music hall. Het is een van de belangrijkste particuliere kermis kunstcollecties van de wereld, zo uniek, dat het zelfs als decor diende in de heerlijke film van Woody Allen, 'Midnight in Paris'.

Scene uit Woody Allen's film Midnight in Paris opgenomen in dit bijzondere museum

Het zeer bijzondere interieur van het Musée des Arts Forains zal bij wijze van uitzondering worden open gesteld voor het publiek van 26 december 2014 tot en met 4 januari 2015, waar je kunt kennismaken met de dromerige en surrealistische fantasiewereld van de kermis tijdens 'Le Festival du Merveilleux'. Verder heb je ook de unieke kans om een bezoek te brengen aan de Venetiaanse kamers (Salons Vénitiens) het Théâtre du Merveilleux en de nieuwe magische spiegelzaal 'le Magic Mirror'. Dit paviljoen dateert uit 1925, gebouwd in exotische houtsoorten waaronder mahonie en is nog een van de zes resterende originelen in de wereld. De binnenplaatsen tussen de depots zijn helemaal in kerstsfeer met grote houtvuren en optredens van diverse variété artiesten, dit alles geheel in de stijl van de Belle Epoque het Parijs van 1900.

Musée des Arts Forains geheel in kerstsfeer

Op uw weg naar Musée des Arts Forains passeert u BercyVillage, zoals elk jaar weer kunstzinnig verlicht. Dit keer is de verlichting 'Electro Robot' ontworpen door beeldend kunstenaar Fred Sapey-Triomphe. Deze speciaal voor de kerst geïnstalleerde digitale lichtinstallatie, in de cour Saint-Emilion, is te zien en te bewonderen tot 26 januari 2015. Hier kunt u trouwens ook heerlijk lunchen, dineren of gewoon genieten van een goed glas wijn in een van de vele restaurantjes, gevestigd in de gerestaureerde wijnpakhuizen. Op de binnenplaats, geplaveid met meer dan 17.000 oude straatstenen en een oude spoorbaan, ziet u duidelijk de sporen van een rijk wijnverleden.

De meest bijzondere kunstijsbanen vindt je toch wel in Parijs. In mijn eerste kerstblog schreef ik al over het Grand Palais maar wat dacht u van schaatsen op een hoogte van 57,63 meter om precies te zijn en heel Parijs aan je voeten of moet ik schaatsen zeggen. Dat kan tot 15 februari 2015, op de pas geheel gerenoveerde eerste etage van de Eiffeltoren. Voor alle bezoekers is het schaatsen gratis. Geen schaatsen meegenomen? Geen probleem, deze zijn te huur voor slechts € 5. In de speciale bar bij de ijsbaan kunnen toeschouwers en schaatsers genieten van heerlijke warme chocolade, Gluh-wein, pompoenensoep met pretzels of heerlijke Kerst pannini's. De schaatsbaan is geopend tot 22.30 uur.

Tevens kunt u op de eerste etage een wandeling maken langs de 125 jarige geschiedenis van de Eiffeltoren door middel van aanraakschermen, vitrines, foto's en kiosken vol met bijzondere souvenirs. Het paviljoen Ferrié heeft een vloer en muurprojectie, waar u als het ware wordt ondergedompeld in de rijke historie van deze 'IJzeren Dame'. Het Paviljoen heeft twee verdiepingen met een buitentrap, (net als in de tijd van Eiffel), die toegang geeft tot twee externe overdekte galerijen, onderling verbonden door middel van een zwevende brug. Transparantie is het toverwoord waardoor u, dankzij gigantische glaspartijen, oog blijft houden op de stad. De nieuwe zeer energiezuinige verlichting overdag en 's avonds geven een extra dimensie aan dit kerstbezoek van de totaal vernieuwde eerste etage.

Verder kunt u traditiegetrouw ook weer schaatsen op de fraai aangelegde kunstijsbaan voor het Hôtel de Ville, het stadhuis van Parijs, gelegen aan de place Hôtel de Ville, tussen de rue Rivoli en de Seine.

Voor een exclusief uitje neem ik u even mee naar het chique achtste arrondissement, naar het prachtige art-deco Hôtel du Collectionneur, aan de chique rue de Courcelles 51-57. Midden in de  Andalusische patio staat een gigantische doorzichtige kerstbal waar u terecht kunt voor een High Tea, verzorgd door het traiteurshuis Fauchon, of waar u heerlijk kunt genieten aan de champagnebar van  Moët & Chandon, van een gelukzalige cocktail of een bruisend goudgeel glas champagne. Niet goedkoop maar waanzinnig exclusief.

Nog een andere tip; loop altijd even de top-hotels (vijf sterren) binnen (Een aantal van de hierna genoemde hotels liggen op de lichtroute zoals omschreven in deel 1). Deze zijn altijd prachtig versierd. In ieder geval doen: Le Grand hotel, rue scribe 2 - HotelScribe, rue Scribe 1 - Le Meurice, rue Rivoli 228 - Mandarin Oriental hotel, rue Saint Honoré 251 - The Westin Paris, rue de Castiglione 3 - - Le Bristol, rue du Faubourg Saint-Honoré 112, HotelGeorge V, avenue George V 31

Moulin Rouge viert zijn 125 jaar bestaan op spectaculaire wijze deze feestdagen

Photo Moulin Rouge ©

Wie kent niet de prachtige verfilming van Baz Luhrman's 'MoulinRouge'. De film werd bekroond met twee Golden Globes en genomineerd voor acht Oscars en speelt zich af rond de beroemde gelijknamige Parijse nachtclub tijdens de Belle Époque in de jaren negentig van de negentiende eeuw. En wat is er nu mooier dan diezelfde sfeer, zowel letterlijk als figuurlijk, te kunnen proeven gedurende Kerst en Nieuwjaar. Speciaal voor de feestdagen, van vrijdag 19 december 2014 tot en met zondag 4 januari 2015, kunt u genieten van een vijfgangen diner inclusief champagne, speciaal voor u bereidt door de chef-koks van het befaamde Maison Dalloyau, gevolgd door de extravagante, 9 miljoen euro kostende show Féerie waarvan de première al plaatsvond op 23 december 1999. Voor het 'Diner des Fêtes' inclusief Mumm champagne en  Revue Féerie betaalt u  € 215. Voor het exclusieve acht-gangen Diner Dansant 'Réveillon du Jour de l'An' op oudjaarsavond, inclusief Cristal Roederer 2004 champagne, de Revue Féerie en na afloop een DJ party betaalt u € 680. De Moulin Rouge bestaat dit jaar 125 jaar en is een begrip in Parijs en niet meer weg te denken uit de geschiedenis van de stad. Bal du Moulin Rouge, boulevard de Clichy 82, Montmartre 18e arrondissement, metro Blanche.

De 9 miljoen euro kostende show Féerie trekt elke avond volle zalen sinds 23 december 1999 - Photo Moulin Rouge ©

Als laatste een greep uit alle Kerstmarkten in Parijs. Hieronder vindt u ze per arrondissement:

Marché de Noël Notre Dame (5e)

Vanaf donderdag 11 december tot en met 22 december 2014

Square Viviani

Marché de Noël de St Germain (6e)

Vanaf dinsdag 2 december tot en met 3 januari 2015

Boulevard St Germain, le long du square Félix Desruelles

Marché de Noël du quai Branly (7e)

Vanaf 15 december tot en met 5 januari 2015

Quai Branly, metro Bir-Hakeim

Le Marché de Noël de La Grande Epicerie de Paris (7e)

Vanaf 1 december tot en met 3 januari 2015

Le Bon Marché Rive Gauche, rue de Sèvres 38

Village de Noël Sèvres (7e)

Vanaf 6 december tot en met 24 december

Rue de Sèvres  et square Boucicaut

Marché de Noël des Champs-Elysées (8e)

Alle dagen geopend van 10.30 uur tot 01.00 uur

Tussen Rond-point des Champs-Elysées en Avenue des Champs Elysées,

Metro: Champs Elysées Clémenceau.

Marché de Noël Alsacien (10e)

Vanaf 4 december tot en met 19 december 2014

Geopend op maandag tot en met zaterdag van 09.00 uur tot 20.00 uur en zondag van 10.00 uur tot 19.00 uur.

Parvis Gare de l’Est

Le Marche de Noël à Gare de Lyon (12e)

Vanaf 28 november tot en met 3 januari 2015

Gare de Lyon

Le Marché de Noël d'Italie 2 (13e)

Vanaf 1 december tot en met 3 januarie 2015

Bij het Centre Commercial Italie 2, Place d'Italie

Marché de Noël (15e)

Vanaf 12 december tot en met 21 december 2014 van 11.00 uur tot 19.00 uur

Parvis de la Mairie du 15e

Marché de Noël de Montparnasse (15e)

Vanaf 4 december tot en met 31 december 2014

Onder aan de Tour Montparnasse, Place Raoul Dautry

Les Fééries d'Auteuil (16e)

Vanaf 6 december tot en met 14 december 2014

rue Jean de La Fontaine 40

Marché de Noël de Montmartre (18e)

Vanaf 25 november tot en met 1 januari 2015

Place des Abbesses, metro Abesses

Village de Noël de Montmartre (18e)

Vanaf 05 december tot en met 04 januari 2015

Aan de voet van de Sacré Cœur

Rest mij u hele fijne feestdagen toe te wensen.